Skip to content

← व्याकरण अभ्यास

द्वित्व

कक्षा ६–८

नियम
  • शब्द वा त्यसको अंश दोहोरिएर नयाँ शब्द बन्ने प्रक्रियालाई द्वित्व भनिन्छ: घर घर, ससानो, भातसात।
  • द्वित्वले प्रायः ‘हरेक’, ‘धेरै’ वा ‘त्यस्तै अरू’ को अर्थ थप्छ: गाउँ गाउँ (हरेक गाउँ), कति कति (धेरै), पानीसानी (पानी र त्यस्तै अरू कुरा)।
  • पूर्ण द्वित्वमा पूरै शब्द जस्ताको तस्तै दोहोरिन्छ: गाउँ गाउँ, कति कति, छिटो छिटो।
  • आंशिक द्वित्वमा शब्दको अंश मात्र अगाडि दोहोरिन्छ: आआफ्नो, ससानो, तात्तातो; कहिले त्यसमा ‘र’ वा ‘ऐ’ थपिन्छ: छरछिमेक, झैझगडा।
  • परिवर्तित द्वित्वमा पूरै शब्द दोहोरिन्छ, तर एउटा भागको अक्षर बदलिन्छ: बाटोघाटो, खर्चबर्च, पानीसानी।
  • बनोट प्रक्रिया देखाउँदा मूल शब्द नै दुई पटक लेखिन्छ: घर + घर = घर घर, झगडा + झगडा = झैझगडा, पानी + पानी = पानीसानी।
  • दोस्रो भागको आफ्नै अर्थ छ भने त्यो द्वित्व होइन, समस्त शब्द हो: दाजुभाइ (दाजु र भाइ), दालभात (दाल र भात)।

यस पटक: ० ठिक, ० बेठिक

० मध्ये ० ठिक

यस विषयका १०० प्रश्नमध्ये अहिलेसम्म ० ठिक।

अर्को: वाक्य