नियम
- कक्षा ९ र १० मा कक्षा ६ देखि ८ सम्म पढेका सबै लेख्य चिह्नसँगै निर्देश (—) र लोप (...) चिह्न पनि प्रयोग गरिन्छन्; चिह्नले वाक्यको अर्थ र पढ्ने लय दुवै बदल्न सक्छन्।
- पूर्णविराम (।) सामान्य वाक्य, आदेश र अनुरोधको अन्त्यमा लाग्छ; प्रश्नवाचक (?) प्रश्न सोधिएको वाक्यको अन्त्यमा, जवाफ नखोजी सोधिएको आलङ्कारिक प्रश्नमा पनि: म बुढी भएँ भन्ठानेको?
- ‘किन आएको भनेर सोधे’ जस्ता अप्रत्यक्ष प्रश्न सूचना हुन्, त्यसैले तिनको अन्त्यमा पूर्णविराम लाग्छ।
- उद्गार (!) हर्ष, दुःख, अचम्म बुझाउने ओहो, उफ्, स्याबास जस्ता शब्दपछि लाग्छ: उफ्! कति दुःख। ‘कस्तो सुन्दर साँझ!’ जस्ता भावपूर्ण वाक्यको अन्त्यमा पनि लाग्छ।
- अल्पविराम (,) सूचीका पद छुट्याउन (अन्तिम दुईबिच ‘र’ भए त्यहाँ नलगाई), सम्बोधनपछि (सुरज, आज भन्छु।) र भन्ने क्रियापछि प्रत्यक्ष भनाइअघि लाग्छ: आमाले भन्नुभयो, “छिट्टै आऊ।”
- दोहोरो उद्धरण (“ ”) कसैको भनाइ जस्ताको तस्तै राख्छ र भनाइको अन्त्यको चिह्न (। ? !) उद्धरणभित्रै पर्छ; एकोहोरो उद्धरण (‘ ’) रचनाको नाम वा विशेष शब्द छुट्याउँछ: ‘आयाम’।
- निर्देश (—) पछि सूची वा व्याख्या आउँदै छ भनेर देखाउँछ: पात्र यी हुन् — याङ्जी, आमा ...; योजक (-) छोटो हुन्छ र जोडी पद जोड्छ: सासू-बुहारी।
- अर्धविराम (;) एउटै विषयका दुई वाक्य जोड्छ; कोष्ठक ( ) थप जानकारी राख्छ; विकल्पबोधक (/) ‘वा’ को अर्थ दिन्छ; लोप (...) छुटेको वा अड्किएको कुरा देखाउँछ।
यस पटक: ० ठिक, ० बेठिक
० मध्ये ० ठिक
यस विषयका ३५ प्रश्नमध्ये अहिलेसम्म ० ठिक।